απαντά στην ΟΛΜΕ για τα Θρησκευτικά

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

ΘΕΟΛΟΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ

Ο κοσμήτορας: Καθηγητής Ιωάννης Β. Κογκούλης

 
Θεσσαλονίκη 21.9.2008

 
Προς

Τον Πρόεδρο και τον Γ. Γραμματέα της Ο.Λ.Μ.Ε.

κ.κ. Κ. Μανιάτη και Θ. Κοτσιφάκη

Αθήνα
Κύριε Πρόεδρε, κύριε Γραμματέα,

Στα όσα εν μέσω καλοκαιριού έλαβαν χώρα σχετικά με το Μάθημα των Θρησκευτικών, εντάσσεται και το κείμενό σας στο διαδίκτυο με την επιγραφή «Για το μάθημα των Θρησκευτικών», το οποίο δεν με εξέπληξε. Και αυτό, γιατί ο καθένας διαπιστώνει την ύπαρξη μερίδας απογόνων των ηρωικών ραγιάδων που πολεμούν όχι απλά το πολύπαθο μάθημα των Θρησκευτικών, αλλά την ελληνορθόδοξα προσανατολισμένη Παιδεία μας. Αρκετοί, ακολουθώντας την τακτική των θρησκευτικών μισσιοναρίων και των νεότερων και μάλιστα νεοεποχιτών μισσιοναρίων, στο όνομα του «εκσυγχρονισμού» φαίνεται να επιδιώκουν την μετάλλαξη της ταυτότητας και ιδιοπροσωπίας των απογόνων των ηρωικών ραγιάδων, ημών των σύγχρονων Ελλήνων, η οποία και καλλιεργείται ή πρέπει να καλλιεργείται στο χώρο της υποχρεωτικής εκπαίδευσης και όχι μόνο.

Μέχρι τώρα φαινόταν να υλοποιείται το έργο της αποκοπής της Παιδείας μας από τις δικές μας ρίζες κατά τρόπο μυστικό. Για παράδειγμα στο χώρο της Πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης αρκετοί δάσκαλοι, «εκσυγχρονιστές» -κατά την άποψή μου «της όπισθεν»-, διδάσκουν στην ώρα του μαθήματος των Θρησκευτικών άλλα μαθήματα, κατά την κρίση τους «σπουδαιότερα». Στα περισσότερα Παιδαγωγικά Τμήματα δεν υπάρχουν μέλη ΔΕΠ με γνωστικό αντικείμενο σχετικό με την κατάρτιση των φοιτητών στο μάθημα των Θρησκευτικών. Επίσης στην επιμόρφωση των δασκάλων (Μαράσλειο Διδασκαλείο της Αθήνας και στο Διδασκαλείο «Δημήτριος Γληνός» της Θεσσαλονίκης) δεν υπάρχουν αντικείμενα επιμόρφωσης των δασκάλων ως προς αυτό που ονομάζουμε Μάθημα των Θρησκευτικών.

Στα όσα, κύριε Μανιάτη και κύριε Κοτσιφάκη, αναφέρετε στο κείμενό σας, στο όνομα ενός καλόπιστου διαλόγου, θα ήθελα να παρατηρήσω τα εξής:

Οι «θρησκευτικές, όπως και πολιτικές πεποιθήσεις» δεν είναι απλά «υπόθεση αμιγώς προσωπική του κάθε πολίτη», όπως εσείς υποστηρίζετε, αλλά κυρίως κοινωνική. Και αυτό γιατί, σ' αντίθεση με τη Δύση, όπου προβλήθηκε και εδραιώθηκε η ατομοκρατία, στο χώρο της Ανατολής, με τη συμβολή της Ορθόδοξης Καθολικής Εκκλησίας, αναπτύχθηκε το κοινοτικό πνεύμα. Αυτό το κοινοτικό πνεύμα οι δάσκαλοι και καθηγητές των ελληνοπαίδων φέρουν την υποχρέωση να αναπτύξουν στην Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια εκπαίδευση μέσα από τα Αναλυτικά προγράμματα και τα διδακτικά σας βιβλία και μέσα από τη Διδακτική μεθοδολογία (Ομαδοσυνεργατική διδασκαλία, μέθοδος Project κ.λπ.).

Η τοποθέτησή σας, κύριε Μανιάτη και κύριε Κοτσιφάκη, για το ότι η «άσκηση του δικαιώματος δεν πρέπει να συνοδεύεται από την υποχρέωση αποκάλυψης, έστω και αρνητικά (λ.χ. <δεν είμαι χριστιανός ορθόδοξος>, των θρησκευτικών ή άλλων πεποιθήσεων των μαθητών και μαθητριών» είναι τουλάχιστον υποκριτική. Εξηγείστε, σας παρακαλώ, στους γονείς των μαθητών οι οποίοι στο όνομα της «δωρεάν παιδείας» ξοδεύουν τα μαλλιοκέφαλά τους στα φροντιστήρια και στα ιδιαίτερα πώς επιτρέπεται με βάση την ποσόστωση σε Έλληνες μουσουλμάνους, με δήλωση του θρησκεύματός τους, να εισάγονται άνευ εξετάσεων στα Πανεπιστήμια; Επίσης, επιτρέπεται σε Έλληνες μουσουλμάνους και πάλι με ποσόστωση, χωρίς ΑΣΕΠ, να διορίζονται ως δημόσιοι υπάλληλοι; Πού είναι εδώ τα «προσωπικά δεδομένα»; Παράλληλα, γνωρίζετε πράγματι τι συμβαίνει σε ισχυρές χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως λ.χ. στη Γερμανία, σε σχέση με τα «προσωπικά δεδομένα» και το μάθημα των Θρησκευτικών;

Και μια που μιλάτε, κύριε Μανιάτη και κύριε Κοτσιφάκη, περί «άλλων πεποιθήσεων των μαθητριών και μαθητών», τοποθετηθείτε, παρακαλώ, δημόσια, ως εκπρόσωποι της Ο.Λ.Μ.Ε. στα εξής:

Ø Γιατί, αφού ανήκουμε στην Ευρωπαϊκή Ένωση και αφού φέρουμε την υποχρέωση να εφαρμόζουμε τις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, να μην έχουμε στα δημόσια στα ελληνικά σχολεία Άγγλους, Γερμανούς, Γάλλους κ.λπ. φιλολόγους και άλλους δασκάλους και καθηγητές, οι οποίοι και να διδάσκουν τους μαθητές στη γλώσσα τους και μάλιστα μετά από συγκατάθεση των γονέων τους;

Ø Γιατί να στερούνται οι γονείς τού δικαιώματος, όταν το επιθυμούν, να μη μαθαίνουν στο δημόσιο ελληνικό σχολείο τα παιδιά τους την ελληνική, αλλά στην Αγγλική, ή και σε κάποια άλλη γλώσσα; Δεν είμαστε στην Ενωμένη Ευρώπη;

Ø Γιατί να στερούνται οι γονείς του δικαιώματος να δηλώνουν μέσα από ποια νεοελληνικά κείμενα επιθυμούν να μάθουν τα παιδιά τους την ελληνική γλώσσα; (Αρκετά από αυτά τα νεοελληνικά κείμενα φαίνεται να συμβάλουν στο «σχηματισμό οποιασδήποτε συνείδησης», στην οποία και αναφέρεστε).

Ø Γιατί να υποχρεώνονται κάποιοι μαθητές που οι ίδιοι και οι γονείς τους δεν συμφωνούν με τα περιεχόμενα του Αναλυτικού Προγράμματος του μαθήματος της Ιστορίας, της Βιολογία και γενικά με το περιεχόμενο των βιβλίων που εκφράζουν διαφορετική από τη δική τους ιδεολογική γραμμή;

Ø Γιατί οι μαθητές να υποχρεώνονται να παρακολουθούν τα Μαθηματικά τη Φυσική και τη Χημεία, κ.λπ. και μάλιστα όταν αυτά τα μαθήματα τούς δημιουργούν ψυχολογικά προβλήματα; Πόσοι έχοντας προβλήματα με τα εν λόγω μαθήματα διέκοψαν και διακόπτουν το σχολείο, ενώ θα μπορούσαν να διαπρέψουν ως επιστήμονες σε άλλους επιστημονικούς κλάδους;

Συμφωνούμε, κύριε Μανιάτη και κύριε Κοτσιφάκη, απόλυτα με το περιεχόμενο της Διεθνούς σύμβασης για τα δικαιώματα του παιδιού και του ανθρώπου (άρθρο 16) που ζητάει από όλους «να σέβονται το δικαίωμα του παιδιού για ελευθερία σκέψης, συνείδησης και θρησκείας» και μάλιστα «κατά τρόπο που να ανταποκρίνεται στην ανάπτυξη των ικανοτήτων του». Όμως η ελευθερία της σκέψης στο παιδί δε δημιουργείται σ' αυτό αυτόματα, αλλά είναι έργο Παιδείας. Ούτε η ηθική και θρησκευτική συνείδηση αναπτύσσεται στο παιδί από μόνη της. Παράλληλα, η ηθική και θρησκευτική συνείδηση που το παιδί καλείται να αναπτύξει χρειάζεται να είναι υγιής. Αυτό που ως καθηγητές τονίζετε «για τον ελεύθερο σχηματισμό οποιασδήποτε συνείδησης», και μάλιστα το υπογραμμίζετε(!!!), είναι άκρως επικίνδυνο. Και τούτο, γιατί έτσι θα επιτρεπόταν στο σχολείο να αναπτύξει στα παιδιά και τη συνείδηση του εγκληματία, του απατεώνα του κλέφτη κ.λπ.

Ίσως, κύριε Μανιάτη και κ. Κοτσιφάκη, να μη λαμβάνετε υπόψη το γεγονός ότι οι μαχόμενοι στο χώρο της εκπαίδευσης δάσκαλοι και καθηγητές οφείλουν να προσφέρουν στα παιδιά μας πρωτίστως Παιδεία. Στο σημείο αυτό δε θα κουραστώ να επαναλαμβάνω ότι ως δάσκαλοι και καθηγητές γνωρίζετε πολύ καλά πως είναι άχρηστο το σχολείο που απλά καθιστά τους μαθητές «ρεζερβουάρ» πληροφοριών και δεν προσφέρει σ' αυτούς Παιδεία με την τρισυπόστατη διάστασή της ως εκπαίδευση, μόρφωση και ηθική καλλιέργεια. Σημειώνω επίσης πως δεν υπάρχει ουδέτερη γνώση, ενώ παράλληλα η άχρωμη ηθική οδηγεί τον νέο σε καταστάσεις ανασφάλειας, απάθειας και απροσάρμοστης συμπεριφοράς. Υπηρετούντες στο συνδικαλισμό γνωρίζετε πως η «αποκαθήλωση» της Ορθόδοξα προσανατολισμένης Παιδείας στο ελληνικό σχολείο ξεκίνησε με τη μετάλλαξη άλλων μαθημάτων. Συγκεκριμένα:

Ø Στα βιβλία «Η γλώσσα μου» στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση αποτυπώνεται μια παγκοσμιοποιημένη καθημερινότητα, η οποία όχι μόνο δεν συντελεί στην ηθική καλλιέργεια του μαθητή, αλλά δεν εγγυάται και τη σωστή εκμάθηση από αυτόν της ελληνικής γλώσσας, αφού απουσιάζουν από τα εν λόγω βιβλία λογοτεχνικά κείμενα.

Ø Από τα βιβλία των Νεοελληνικών του Γυμνασίου και του Λυκείου έχουν αφαιρεθεί τα

ποιοτικά κείμενα και μάλιστα όσα πρόσφεραν στους μαθητές Παιδεία. Στη θέση τους τοποθετήθηκαν «ρεαλιστικά», που φαίνεται να μη συντελούν στην πραγματική μόρφωση των νέων. Με λύπη παρατηρούμε να απουσιάζουν απ' αυτά ο Εθνικός ύμνος και κείμενα του Παλαμά, του Κόντογλου, του Κρυστάλλη κ.λπ.

Ø Στα βιβλία της Ιστορίας φαίνεται να μη «διασφαλίζεται πλήρως η επιστημονική βάση και η αντικειμενικότητα», όπως το ζητάτε αυτό από τα βιβλία του πολύπαθου μαθήματος των Θρησκευτικών, και μάλιστα, για να μην «προκαλέσουν», την μεταλλάσσουν. Μετά από κάποια τελευταία δημοσιεύματα, ίσως μέσα από τα βιβλία της Ιστορίας, μελλοντικά επιδιωχθεί και η παρουσίαση της ελληνικής κοινωνίας ως πολυφυλετικής, αφού λ.χ. ο Πρόεδρος του Εθνικού Συμβουλίου Παιδείας με άρθρο του στην «Καθημερινή», 10.8.2008, αρνείται την ελληνικότητα ημών των βλαχόφωνων Ελλήνων στους οποίους, μεταξύ των άλλων, ανήκουν οι σύζυγοι του Πρωθυπουργού και του Υπουργού Παιδείας.

Επειδή, κύριε Μανιάτη και κύριε Κοτσιφάκη, στο κείμενό σας αναφέρεστε «σε κατηχητικούς επηρεασμούς», χωρίς ίσως να γνωρίζετε το ακριβές περιεχόμενο της λέξης «κατήχηση», απλά αναφέρω πως εμείς μέσα από το μάθημα των Θρησκευτικών πληροφορούμε τους μαθητές για τη δική μας παράδοση και ζωή, προσφέροντάς τους προς τούτο σχετικές εμπειρίες. Αυτές οι γνώσεις και εμπειρίες παρεχόμενες πράγματι «με τέτοιο τρόπο, ώστε να διασφαλίζεται η επιστημονική βάση και η αντικειμενικότητά» τους, όπως ακριβώς το σημειώνετε στο κείμενό σας, θα βοηθήσουν στη συνέχεια τους μαθητές να προσεγγίσουν «κριτικά και επιστημονικά το φαινόμενο της θρησκείας» και μάλιστα μέσα από τις λοιπές θρησκείες.

Με απλά λόγια, κύριε Μανιάτη και κύριε Κοτσιφάκη, όπως συμβαίνει με τη γλώσσα όπου, όσο καλά γνωρίζει ο μαθητής τη μητρική του γλώσσα, τόσο τελειότερα μαθαίνει μια ξένη γλώσσα, έτσι όσο πιο καλά γνωρίζει τη θρησκεία του τόπου του τόσο καλύτερα κατανοεί τις άλλες θρησκείες. Η πρότασή σας, «να έχει χαρακτήρα θρησκειολογικό» το μάθημα των θρησκευτικών, μοιάζει σαν να υποχρεώνουμε τους μαθητές της Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης να μαθαίνουν συγχρόνως με τη δική τους μητρική γλώσσα και άλλες εννέα.

Η πληροφόρηση για τη δική μας παράδοση και ζωή και η προσφορά στα παιδιά σχετικών μ' αυτήν εμπειριών είναι αναγκαία για ΟΛΟΥΣ τους μαθητές που ζουν στον ελλαδικό χώρο. Έτσι, για παράδειγμα εδώ στη Θεσσαλονίκη, παράλληλα με το Φίλιππο και τον Μέγα Αλέξανδρο, για τη σωστή ένταξη των μαθητών, είναι αναγκαίο να γνωρίσουν τον άγιο Δημήτριο, τους αγίους Κύριλλο και Μεθόδιο κ.λπ. Επίσης, παράλληλα με τη Βεργίνα, πρέπει να γνωρίσουν την Αχειροποίητο, την Παναγία Χαλκέων, την Αγία Σοφία.

Η παράδοση, κύριε Μανιάτη και κύριε Κοτσιφάκη, η οποία ως έννοια ενέχει τη δυναμική του σήμερα που γεννιέται από το χθες και περικλείει σπερματικά το αύριο, στη διδασκαλία της Ορθόδοξης Καθολικής Εκκλησίας λειτουργεί ως ένα continuum, ως μια ζωντανή δυναμική πορεία προσώπων και κοινωνιών. Εδώ το παλαιό δεν αντιμετωπίζεται ως συντήρηση από την οποία απουσιάζει η ζωή. Η παράδοση αποτελεί ένα από τα υποστασιακά στοιχεία του κάθε ανθρώπου και της κοινωνικής διαφορετικότητας των μελών μιας κοινωνικής ομάδας. Τη γνώση και την εμπειρία αυτής της παράδοσης από τους μαθητές φαίνεται πως διάφοροι ζητούν να εξαφανίσουν από το χώρο του σχολείου. Όμως η παράδοση δίδει το δικό της προσανατολισμό στην Παιδεία κάθε κοινωνίας. Προσφέροντας, μέσα από το μάθημα των Θρησκευτικών και όχι μόνο, στους μαθητές την εν λόγω παράδοση, δεν κάνουμε «πλύση εγκεφάλου». Το αν και πότε αυτή η προσφορά πληροφόρησης και εμπειρίας καρποφορήσει είναι έργο Άλλου, ο οποίος σέβεται την αποδοχή ή απόρριψή της από το υποκείμενο της αγωγής, και ασφαλώς όχι του προσφέροντος στους μαθητές την εν λόγω πληροφόρηση και εμπειρία.

Ο όλος προβληματισμός του κειμένου σας, κύριε Μανιάτη και κύριε Κοτσιφάκη, καταλήγει στην πρόταση πως «επιβάλλεται άμεσα να προχωρήσει ο χωρισμός εκκλησίας και πολιτείας». Αυτός φαίνεται να είναι ο καημός σας και δευτερευόντως ή σχεδόν καθόλου το μάθημα των Θρησκευτικών. Δυστυχώς είναι γεγονός πως κάποιοι απόγονοι των ηρωικών ραγιάδων που έχουν πρόσβαση στα μέσα μαζικής ενημέρωσης επιδιώκουν να παραγνωρίζονται, να αποσιωπούνται ή να διαστρεβλώνονται οι θυσίες και η προσφορά της Ορθόδοξης Καθολικής Εκκλησίας στο Γένος. Παράλληλα στα πλαίσια της ιδεολογικής υποδούλωσης και μετάλλαξης της πατρίδος μας και στο όνομα του «εξευρωπαϊσμού» μας, αρκετοί, που έχουν λόγο στο χώρο της δημόσιας εκπαίδευσης, επιχειρούν να επηρεάσουν τη σκέψη και τη συνείδηση των παιδιών μας. Εδώ απλά θα ήθελα να επαναλάβω:

Ø Υπάρχουμε ως Γένος, γιατί υπήρξε η Ορθόδοξος Καθολική Εκκλησία, η οποία έσωσε το λήμμα, τους λιγοστούς ηρωικούς ραγιάδες, πατεράδες και παππούδες μας. Αυτήν θέλουμε με «δημοκρατικό» τρόπο να περιθωριοποιήσουμε.

Ø Οι ηρωικοί ραγιάδες πατεράδες και παππούδες μας, των οποίων είμαστε απόγονοι, προτίμησαν να περάσουν τα πάνδεινα και να μην ακολουθήσουν τον εύκολο δρόμο των περισσοτέρων, οι οποίοι, προτιμώντας την άνετη ζωή, εξισλαμίστηκαν(οι αρχαίοι έλληνες, εκ των οποίων ασφαλώς έλκουμε την καταγωγή, είναι οι μακρινοί προππαπούδες μας).

Ø Κάποιες δυνάμεις, θέλουν και εμάς, τους απογόνους των ηρωικών ραγιάδων, να μεταλλάξουν.

Αφού, κύριε Μανιάτη και κύριε Κοτσιφάκη, πιστεύετε στη Δημοκρατία και αφού φαίνεται να δέχεστε πως η πατρίδα μας έχει λύσει όλα τα άλλα προβλήματα και απομένει «ο χωρισμός εκκλησίας και πολιτείας» (γνωρίζουν οι περισσότεροι περί τίνος πρόκειται;) ζητήσετε για το θέμα αυτό να αποφασίσει Ο ΚΥΡΙΑΡΧΟΣ ΛΑΟΣ και να διενεργηθεί ΔΗΜΟΨΗΦΙΣΜΑ. Ο κυρίαρχος ελληνικός λαός πρέπει γι' αυτό και γι' άλλα πολλά με ΔΗΜΟΨΗΦΙΣΜΑΤΑ να μπορεί να αποφασίζει και όχι κάποιοι άλλοι με «δημοκρατικά» τερτίπια να παίρνουν κρίσιμες αποφάσεις γι' αυτόν, χωρίς αυτόν. Αν κάποτε οι εξωγενείς και ενδογενείς δυνάμεις καταφέρουν να πραγματοποιηθεί «ο χωρισμός εκκλησίας και πολιτείας» αυτό που θα πληγωθεί βαρύτατα και θα υποστεί ανεπανόρθωτη μετάλλαξη θα είναι το Γένος μας. Η Εκκλησία θα παραμείνει αλώβητη.

Με τιμή

Ο Κοσμήτορας

Ιωάννης Β. Κογκούλης

Καθηγητής Πανεπιστημίου

Κοινοποίηση:
Αρχιεπίσκοπο Αθηνών και Πάσης Ελλάδος και Διαρκή Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος
Υπουργό Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων κ. Ε. Στυλιανίδη
Κοσμητεία Θεολογικής Σχολής Αθηνών
Πανελλήνια Ένωση Θεολόγων
Ημερήσιο και Περιοδικό τύπο

Ενδεχομένως, το επόμενο βήμα να είναι να θεσμοθετηθεί το αντίθετο, δηλαδή ποιος θα παρακολουθήσει το μάθημα, άρα να χαρακτηριστούν τα θρησκευτικά ως επιλεγόμενο μάθημα.

Δεν έχει αλλάξει τίποτα από τον 19ο αιώνα

Μια τέτοια προοπτική έρχεται με ακρίβεια εφόσον το μάθημα έχει ομολογιακό χαρακτήρα. Δηλαδή, κατηχητικό. Όποιος είναι μέσα στα πράγματα γνωρίζει πολύ καλά ότι οι αλλαγές που έχουν συντελεστεί στα θρησκευτικά, από τόν 19ο αιώνα που θεσμοθετήθηκαν, έως το τέλος του 20ού, είναι πολύ λίγες, και καμιά από αυτές τις τροποποιήσεις δεν αμφισβητεί τον σκοπό: ηθική διάπλαση των εφήβων. Ένας στόχος που ανέλαβε η κρατική εκπαίδευση με την ευλογία (ή μήπως αδιαφορία?) των εκκλησιαστικών αρχών. Όταν ανεγείρονται στο κέντρο της πρωτεύουσας οι νεοκλασικοί ναοί της Αγίας Ειρήνης, του Αγίου Κωνσταντίνου και η Μητρόπολη, τότε οι ξένοι ετερόδοξοι βασιλείς εισέρχονται στὴν πίστη της καθ᾽ ημάς Ανατολής, ενώ γράφονται πυρετωδώς βιβλία κατηχητικής και ιερής ιστορίας για τα σχολεία.

Ἡ εισαγωγή του μαθήματος ακολουθεί τα ήθη μιας αστικής Ευρώπης. Χριστιανικής. Τότε κατασκευάζεται μέσα από το μάθημα που διδάσκει τον σεβασμό στη διαφορά στο όνομα της αγάπης, ένα ολόκληρο ιδεολογικό σύστημα για το διαφορετικό, το καλό και το κακό, το χριστιανικό, το αιρετικό ή και το αθεϊστικό. Μιλώ για αντιλήψεις που προϋπήρχαν, αλλά που τώρα μορφοποιούνται σε ύλη, κεφάλαια κι ενότητες, για να ενταχτούν στην ηθοπλαστική προοπτική της ελληνικής εκπαίδευσης. Η αγωγή ήταν το μέσο για την ηθικοποίηση του πολίτη και όχι η μύηση στο να σχετιστεί με τον θεό. Τα πάντα περνούσαν μέσα από τη νοητική διαδικασία, και τον υποχρεωτικό εκκλησιασμό της Κυριακής... Ο ευσεβισμός χτυπούσε την πόρτα της νεολληνικής κοινωνίας. Μια διαφοροποίηση επισημαίνεται τη δεκαετία του 1960 με την έμφαση στο εκκλησιαστικό γεγονός.

 Ο θεολόγος απομένει ένας χορευτής

Μοιάζει να γενικεύω, αλλά νομίζω ότι δεν απατώμαι. Με υπουργική απόφαση του 1998 (Γ2/2830) καθορίζεται ότι σκοπός (για το Γυμνάσιο) είναι «να ενημερωθούν οι μαθητές για την υφή του θρησκευτικού φαινομένου, να γνωρίζουν ιδιαίτερα τον Χριστιανισμό, κατ᾽ εξοχήν την Ορθοδοξία και να τοποθετηθούν ιδιαίτερα.»* Κάπου τίθεται ότι αυτά θα γίνουν και με ερεθίσματα κοινωνικοπολιτιστικά. Σίγουρα, υπάρχει μια αλλαγή στη διατύπωση, αλλά στην πράξη το μάθημα θεωρείται ότι διαπλάθει χαρακτήρες. Τελείως ξεχασμένο από την επίσημη Εκκλησία, αποκομμένο από την ενορία και άλλα ορθόδοξα συμφραζόμενα, ο θεολόγος απομένει ένας χορευτής που ανάλογα με τις ικανότητές του, κυρίως τη διάθεση, ή τις εμμονές του μάλλον αυτοσχεδιάζει παρά εκτελεί μια προσχεδιασμένη χορογραφία.

Στην ουσία, από τον 19ο αιώνα δεν άλλαξε η ταύτιση της θρησκείας με τον Χριστιανισμό, αδικώντας κατάφορα το εύρος της αναζήτησης του υπερβατικού σε μια εκδοχή δυτικού προτεσταντικού τύπου. Και το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο με τους αξιόλογους συμβούλους που διαθέτει έχει να κάνει πολλή δουλειά, όχι για να βγάλει το φίδι από την τρύπα, αλλά για να μπορέσει να θέσει τις προϋποθέσεις για έναν διάλογο που να αφορά το μέλλον του μαθήματος σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης.

Τα θρησκευτικά θα μαλακώσουν την αγχωμένη ψυχή των νέων μας;

Ήδη, έχει προκληθεί ένας μικρός πανικός με την επιστράτευση της κινδυνολογίας και της καταστροφολογίας του έθνους. Συνήθως αυτές οι φωνές αντιμετωπίζουν το μάθημα ως στυλοβάτη μηχανισμών παλαιοτέρων εποχών. Σήμερα, τα δεδομένα έχουν αλλάξει. Και δεν είναι αίτιο μόνο η αλλαγή της σύνθεσης των τάξεων με τα ανερχόμενα ποσοστά αλλοδαπών ετεροδόξων. Ή και αδιαφόρων, αφού οι γονείς τους δεν τα εξαναγκάζουν να μετέχουν σε μια μορφωτική διαδικασία που αφορά ζητήματα συνείδησης. Το μάθημα των θρησκευτικών εξάντλησε τον ομολογιακό του χαρακτήρα. Και, γενικά, παρά τις φωτεινές εξαιρέσεις διδασκόντων, δείχνει να μην ωφελεί πουθενά... Κι ας συμφιλιωθούν οι ενδιαφερόμενοι με αυτή την είδηση. Χωρίς κραυγές και μισαλλοδοξίες.

Και ακριβώς αυτό το στοιχείο χρειάζεται να λάβουν υπόψη τους όσοι εμπλέκονται στο ζήτημα. Η εποχή μας δεν επιβάλλει αυθεντίες παντοίου είδους και ούτε το μάθημα μπορεί να είναι η πανάκεια, όπως έχει υποστηριχτεί: «σέ μία ἐποχή διαφθορᾶς καί σκανδάλων μόνο ἕνα μάθημα Θρησκευτικῶν βασισμένο στήν Ὀρθόδοξη Χριστιανική Πίστη μπορεῖ νά δώσει πρότυπα ἀλληλεγγύης, αὐτοθυσίας, ἀνθρωπισμοῦ καί ὑπερβάσεως τοῦ ἀτομισμοῦ. Ἡ διδασκαλία τοῦ Εὐαγγελίου καί τῶν Πατέρων, τό μαρτύριο καί ἡ μαρτυρία τῶν Ἁγίων, ἠ ἐθνική καί παιδευτική προσφορά τοῦ Πατροκοσμᾶ, εἶναι ἀπαραίτητα διδάγματα γιά νά μαλακώσει ἡ ἀγχωμένη ψυχή τῶν νέων μας.» (Κωνσταντίνος Χολέβας, Μύθοι καί ἀλήθειες για τό μάθημα τῶν Θρησκευτικῶν)

Αυτὀ το «μόνο» μου κάνει εγωιστικό. Τις πνευματικές αξίες, δηλαδή, που ξεπερνούν έναν περιοριστικό υλισμό, μπορούν να προβάλλουν πολλά μαθήματα. Ακόμα και τα μαθηματικά. Όσο βασίζεται κανείς σε αυτό το μεσσιανικό κίνητρου υπερικτιμώντας τις δυνάμεις του και συγχέοντας τον ρόλο του ως δασκάλου, δεν θα αργήσει γρήγορα να απογοητευθεί ή να οδηγηθεί σε αντιπαιδαγωγικές μεθοδεύσεις. Δεν κινδυνεύει η Εκκλησία από την κατάργηση ενός μαθήματος. Ούτε το έθνος που τράβηξε τα πάνδεινα...

Το μάθημα κρύβει δυναμική

Πιστεύω ότι το μάθημα εξυπηρετεί τα σύγχρονα αιτήματα μιας αγωγής που δεν βασίζεται στην υπεράσπιση και επιβολή μιας αποκλειστικά θρησκευτικής ομολογίας, αλλά και ούτε μιας ιδεολογίας εφόσον γίνουν αποδεκτά τα παρακάτω:

1. Η θρησκεία αναφέρεται σε κάτι μοναδικό, ιδιαίτερο και πανθρώπινο: την εμπειρία με το άγιο
2. Η εμπειρία αυτή έχει υπαρξιακό περιεχόμενο που υπερβαίνει τη λογική
3. Το θρησκευτικό βίωμα συνιστά βασικό στοιχείο ταυτότητας μιας κοινότητας
4. Άρα επηρεάζει τον τρόπο ζωής στην κοινωνική καθημερινότητα σε παγκόσμιο πλέον επίπεδο
5. Το θρησκευτικό φαινόμενο δημιουργεί πολιτισμό, αφού μέσα από την τέχνη βρέθηκαν οι τρόποι για να αποτυπωθούν πραγματικότητες που ἦταν αδύνατον να εκφραστούν αλλιώς.
6. Ένα μάθημα για το βίωμα με το υπερβατικό δεν μπορεί να υπερασπίζεται σχήματα του κόσμου τούτου, εθνικισμούς μεγαλοϊδεατισμούς, φατριασμούς ή αποκλεισμούς συνανθρώπων μας, δηλαδή προσωπικά συμφέροντα και θεωρητικές κατασκευές ούτε μπορεί να παρουσιάζει μια δυτικοευρωπαϊκή αντίληψη περί θρησκείας.

Προσωπικά, πιστεύω ότι τα προηγούμενα, που θα μπορούσα να αυξήσω σε αριθμό και σε ποιότητα, εάν προσφέρουν κάποιο νόημα για τη μύηση των μαθητών, θα μπορούσαν να εφαρμοστούν στην εκπαιδευτική πράξη, σε ένα μάθημα που θα ήθελα να είναι υποχρεωτικό και χωρίς καμιά εξαίρεση.

Από την άλλη πλευρά, εάν πραγματικά υπάρχει κάπου Εκκλησία, δηλαδή κοινότητα που νοιάζεται ουσιαστικά για τα μέλη της θα ενδιαφερθεί για να τα εκπαιδεύσει πώς να ΣΧΕΤΙΖΟΝΤΑΙ, δηλαδή, να ζήσουν, ΝΑ ΕΙΝΑΙ ΟΝΤΩΣ ΜΕΛΗ ΤΟΥ ΣΩΜΑΤΟΣ, και όχι θεατές της ζωής που περνά και χάνεται...

Σκέψεις γράφω. Δεν έχω να προτείνω και πολλά. Ίσως, γιατί πιστεύω ότι πέρα από νομικά πλαίσια και τις συνθήκες ο χορευτής που λέγαμε παραπάνω μπορεί να παρασύρει το κοινό του και να το κάνει πρωταγωνιστή. Όχι κομπάρσο.

*Τα στοιχεία προέρχονται από τό άρθρο του Εμμανουήλ Περσελή, «Το μάθημα των θρησκευτικών στη Μέση Εκπαίδευση», στον τόμο Κατήχηση και Παιδεία. Μελετήματα Χριστιανικής Θρησκευτικής Αγωγής, Γρηγόρης, Αθήνα 2005, σσ. 157-173.

"Κορίτσια, το Θηρίο, η Takhisis-Tiamat, βρίσκεται πολύ κοντά στο να καταβροχθίσει την αποχριστιανοποιημένη Ελλάδα. Αυτοί οι σατανάδες θένε να διώξουν την Εκκλησία από το Κράτος. Προφανώς δεν μπορούμε να το αφήσουμε έτσι. Έχουμε δώσει όρκο ιερό, έχουμε καθήκον να προλάβουμε τις εξελίξεις. Έχοντας πρόσβαση στα αρχεία αυτών που θα απαλλαγούν από το μάθημα θρησκευτικών, θα μπορέσουμε να προχωρήσουμε στην παρακολούθηση όλων των οπαδών του Θηρίου. Μετά, συντονισμένα, την ημέρα (συγνώμη, αλλά το σημείο αυτό ήταν λερωμένο από σάλτσα ντομάτας) θα επέμβουμε σε όλα τα σχολεία, θα πιάσουμε τα παιδιά των απίστων, θα τα κουρέψουμε γουλί όπως τις παλιές καλές μέρες, θα τα ταΐσουμε ντολμαδάκια και θα τα περιφέρουμε σε όλη τη γειτονιά, για να μάθουν και αυτά και οι άλλοι που σκέφτονται να πάρουν απαλλαγή.

ΥΓ Κυρία Ν., οι φακές γίνονται καλύτερες όταν μουλιάζουν στο νερό και όχι όταν γίνονται σε χύτρα ταχύτητας, που είναι όργανα του ξαποδώ."

Κρυφά υπέρ του μέτρου έχουν τεθεί χριστιανικές οργανώσεις, το συνδικαλιστικό όργανο των μπαρμπέρηδων καθώς και το σύνολο της κοινωνίας με την ελπίδα ότι πλέον στη χώρα δεν θα μείνει φράτζα για φράτζα.

Τώρα, βέβαια, εγώ ως καχύποπτος ... εξ ορισμού, πολύ φοβάμαι ότι η απόφαση αυτή του υπουργείου Παιδείας, πάρθηκε όχι για να εφαρμοστεί επιτέλους στη χώρα μας το Σύνταγμά μας, αλλά για να κυριαρχήσει αυτό το θέμα στα κανάλια (και όχι μόνο) - πολλοί πρόθυμοι, θα βρεθούν -, και όχι τα χάλια της σημερινής Παιδείας και αυτοί που τα δημιούργησαν (ΝΔ, ΠΑΣΟΚ, ΕΕ, κλπ.).

Απλούστερη γίνεται η διαδικασία απαλλαγής όσων μαθητών δεν επιθυμούν να παρακολουθήσουν το μάθημα των Θρησκευτικών στα σχολεία, αφού στο εξής θα απαιτείται μια απλή δήλωση των γονέων, χωρίς αιτιολόγηση.

Όπως αναφέρεται στον Τύπο της Πέμπτης, το υπουργείο Παιδείας σε εγκύκλιο που έστειλε στις Διευθύνσεις Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και στα σχολεία, αναφέρει ότι στην υπεύθυνη δήλωση του κηδεμόνα (ή του μαθητή αν είναι ενήλικος) δεν χρειάζεται να δηλώνεται ο λόγος για τον οποίο ζητείται η απαλλαγή.

Αυτό σημαίνει ότι τόσο οι αλλοδαποί μαθητές που είναι αλλόθρησκοι όσο και οι Έλληνες θα μπορούν να ζητούν την απαλλαγή μέσω των γονέων τους, χωρίς να δηλώνουν για παράδειγμα ότι δεν είναι χριστιανοί ή ότι είναι άθεοι.

Μέχρι πρότινος, αυτό που ίσχυε ήταν ότι οι γονείς έπρεπε να συμπληρώσουν υπεύθυνη δήλωση και να αναφέρουν, κυρίως στις περιπτώσεις μαθητών γυμνασίου και λυκείου, και τους λόγους για τους οποίους ζητούσαν την απαλλαγή των παιδιών τους από τα Θρησκευτικά.

Ο Σύνδεσμος Κληρικών Ελλάδος σε ανακοίνωσή του ανέφερε ότι η Πολιτεία εσχάτως παρασυρόμενη από την ΕΕ στρέφεται ευθέως κατά της Ορθόδοξης Εκκλησίας.

Ικανοποίηση του Συνηγόρου του Πολίτη

Την ικανοποίησή του για τη σχετική εγκύκλιο του υπουργείου Παιδείας εκφράζει ο Συνήγορος του Πολίτη, ο οποίος είχε παρέμβει ήδη από το 2002, μετά από αναφορές γονέων.

Σχολιάζοντας τόσο την παλαιότερη εγκύκλιο, σύμφωνα με την οποία χρειαζόταν δήλωση για το ακριβές θρήσκευμα του μαθητή, όσο και τη μεταγενέστερη, σύμφωνα με την οποία αρκούσε η δήλωση «ότι δεν είναι Χριστιανός Ορθόδοξος», ο Συνήγορος του Πολίτη επισήμανε ότι η θρησκευτική ελευθερία περιλαμβάνει και τη δυνατότητα αποχής, ακόμη και ενός ορθοδόξου μαθητή, από τη σχολική θρησκευτική εκπαίδευση.

«Η άσκηση του δικαιώματος απαλλαγής από το μάθημα των θρησκευτικών δεν μπορεί να συνοδεύεται από αξίωση αποκάλυψης, έστω και αρνητικής, των θρησκευτικών πεποιθήσεων» σημειώνει η Αρχή.

(πηγή: in.gr)

Δείτε εδώ την ανακοίνωση του Συνηγόρου του Πολίτη.

Αγαπητοί μου, το Ελληνικό σχολείο είναι ακριβώς αυτό ΕΛΛΗΝΙΚΟ που σημαίνει ότι τα παιδιά που φοιτούν στα σχολεία αυτά προέρχονται από όλες τις Ελληνικές οικογένειες, που σημαίνει ότι φοιτούν Ελληνόπουλα (και ξένοι) που προέρχονται από οικογένειες Ορθόδοξες, Καθολικές, Προτεσταντικές, Μαρτύρων του Ιεχωβά, Μωαμεθανών, κλπ. Δεν πρόκειται για Εκκλησιαστικά σχολεία αλλά για σχολεία ΟΛΩΝ των Ελλήνων. Σε σχολεία λοιπόν που φοιτούν όλα τα Ελληνόπουλα απαιτείται να υπάρχει σεβασμός στις Θρησκευτικές, πολιτικές κ.ά. πεποιθήσεις των οικογενειών των. Δεν είναι σωστό ένα βιβλίο που απευθύνεται στους μαθητές να κρίνει τις θρησκείες άλλων μαθητών δημιουργώντας στους μαθητές προβλήματα (αισθήματα κατωτερότητας, ανωτερότητας, κλπ). Αντίθετα μάλιστα έπρεπε να διδάσκεται ο σεβασμός στις πεποιθήσεις των άλλων. Το να ονομάζει επίσημα το Ελληνικό κράτος (από τα σχολικά βιβλία) άλλες θρησκείες «αιρέσεις» και πλάνες φανερώνει ότι το κράτος ταυτίζεται με μια θρησκεία -- που τι να σημαίνει αυτό άραγε; Μήπως ότι τα μέλη των άλλων θρησκειών είναι λιγότερο Έλληνες; Είναι γνωστό ότι κάθε Χριστιανική Ομολογία θεωρεί όλες τις άλλες αιρετικές, πως το κράτος παίρνει θέση σε αυτά όταν υποτίθεται ότι η κυβέρνηση αντιπροσωπεύει ΟΛΟΥΣ τους Έλληνες;

Από το άλλο μέρος τα σχολικά βιβλία πληρώνονται από τις τσέπες όλου του Ελληνικού λαού και αυτό πρέπει να το σεβαστεί το κράτος. Ο Έλληνας Πεντηκοστιανός ή Μάρτυρας του Ιεχωβά δια των φόρων πληρώνει και αυτός για τα βιβλία αυτά, πληρώνει δηλαδή για να τον βρίζουν;

Φυσικά μερικοί Ορθόδοξοι μπορεί να μην βλέπουν ότι κράτος και Εκκλησία στην Ελλάδα πάνε χέρι, χέρι… οι ετερόδοξοι όμως το καταλαβαίνουν σε πολλές περιπτώσεις. Αν η Ελλάδα είναι χώρα δημοκρατική, με σεβασμό στην Θρησκευτική ελευθερία οφείλει να χωριστεί το κράτος από την Εκκλησία (το ίδιο ισχύει για Αγγλία, Γερμανία, κλπ.).

Πέρα φυσικά από το γεγονός ότι η ένωση κράτους – Εκκλησίας αντιτίθεται στην διδαχή του Χριστού, ότι η Βασιλεία Του δεν είναι εκ του κόσμου τούτου.

Μου αρέσει η προσέγγισή σου, και επίτρεψέ μου ορισμένα σχόλια, γιατί πιστεύω ότι το θεολογικό μάθημα έχει μια απίστευτη δυναμική, και μια πολυτέλεια που δεν την έχουν άλλα μαθήματα: προσεγγίζοντας το φαινόμενο της θρησκείας μπορεί να μιλήσει και να αγγίξει τα πάντα που αφορούν τον άνθρωπο. Χωρίς αναστολές και περιορισμούς. 

Πρώτα από όλα για κάθε ενδιαφερόμενο και για να μην γράφονται πράγματα άσχετα με την ιστορία και κυρίως τον χαρακτήρα του μαθήματος των θρησκευτικών παραπέμπω στο βασικότατο βιβλίο του Εμμανουήλ Π. Περσελή: Εξουσία και Θρησκευτική Αγωγή στην Ελλάδα του 19ου αιώνα, εκδ. Γρηγόρη, Αθήνα, 2004. Για τη συζήτηση που διεξάγεται σήμερα για τον μελλοντικό χαρακτήρα του μαθήματος, και τα διάφορα σενάρια: Τα θρησκευτικά ως μάθημα ταυτότητας και πολιτισμού. Βόλος, 15-17 Μαΐου 2004. Εισηγήσεις σεμιναρίου, (Συνδιοργάνωση Διακοινοβουλευτική Συνέλευση της Ορθοδοξίας, το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο με την Ακαδημία Θεολογικών Σπουδών στον Βόλου, υπεύθυνος: Παντελής Καλαϊτζίδης), Βουλή των Ελλήνων, Αθήνα 2005.Και ακόμη το αφιέρωμα του περιοδικού Σύναξη «Παιδείας Παιδέματα», αρ. 93, 2005.

Στη διάρκειά του, το μάθημα κατά κανόνα λειτούργησε ως ένα ηθικοπλαστικό μάθημα. Οι εκπαιδευτικοί ήταν οι φορείς μιας συγκεκριμένης άποψης που διαμόρφωσε και κατήχησε όλη τη νεοελληνική κοινωνία μετά την απελευθέρωση από την οθωμανική αυτοκρατορία.

Συμφωνώ απόλυτα ότι το κράτος σήμερα δεν χρειάζεται τέτοιου είδους δεκανίκια, αφού στηρίζεται σε άλλες ορθοδοξίες.

Ο θρησκειολογικός χαρακτήρας του μαθήματος είναι μάλλον και ο πλέον εφικτός, εφόσον βασική αρχή του δεν είναι η ομολογιακή πρόθεση αλλά η κριτική παρουσίαση των θρησκευμάτων: από την αρχαιότητα έως τις ασιατικές παραδόσεις, αφρικανικά συστήματα κλπ. Σαφώς σε αυτή την προσέγγιση ενυπάρχει και το στοιχείο της κουλτούρας, ο πολιτιστικός χαρακτήρας, άρα ισχυροποιεί την ανάγκη του στην εκπαίδευση, το νομιμοποιεί σε πολυεθνικές τάξεις. Αυτό βέβαια σημαίνει και μια άλλη κατάρτιση των θεολόγων, όπως για παράδειγμα γνώσεις εθνολογίας. Και σε καμιά περίπτωση δεν μπορούν να είναι άγευστοι πολιτισμού, αποξενωμένοι από τη ρέουσα κοινωνική πραγματικότητα.

Διαφωνώ με το σύστημα των διδασκόντων-εκπροσώπων θρησκειών. Εάν σκεφτούμε προσωπικές εμπειρίες από ιερείς-θεολόγους μάλλον είναι απογοητευτικές, αφού όφειλαν να υπερασπιστούν και να απολογηθούν για κάτι διαρκώς, αναπτύσσοντας άμυνες που μόνο αρνητικές επιπτώσεις είχαν στο μάθημα. Ας μη μιλήσω για το σκάνδαλο του δεύτερου μισθού (έστω και μειωμένου) όταν υπάρχουν αδιόριστοι. Οι λαϊκοί μια χαρά μπορούν να διδάξουν. Οι ιερείς ας διδάξουν στις ενορίες τους. Όπως και οι μουσουλμάνοι λειτουργοί, οι μουλάδες, οι βουδιστές μοναχοί ή οι ινδοί γιόγκι. Ο καθένας στο ναό του. Το σχολείο οφείλει να είναι υπερθρησκευτικό και όχι να πολώνει. Να ενώνει (πάλι συμφωνούμε) μέσα από τις διαφορές και όχι να οριοθετεί μέσα από τα σταυρουδάκια ή τα τσαντόρ.

@manitari
Την όποια αξία της Ορθοδοξίας ας την ανακαλύψουν τα ίδια τα παιδιά. Έτσι κι αλλιώς η λειτουργία των ενοριών και η αντιστοίχισή τους ως υποδείγματα τρόπου ορθόδοξου ζωής στα σχολεία της περιφέρειάς τους είναι προβληματική. Το ιδιαίτερο ενδιαφέρον για μένα βρίσκεται στον δάσκαλο που θα κατευθύνει τα παιδιά να ανακαλύψουν τις αξίες που κρύβονται σε μια παράδοση. Και αυτό είναι ΜΟΝΟΔΡΟΜΟΣ, σήμερα. Και εδώ είναι και η γοητεία του μαθήματος. Όχι στην επιβολή αυθεντίας ή της μοναδικής αλήθειας αλλά της έμπνευσης να αναζητηθεί αυτή η προσωπική αλήθεια.

Γράφεις: «με βαρύκεντρο την γνήσια ελληνορθόδοξη παράδοση». Μα πόσο εφικτό είναι αυτό στις σημερινές συνθήκες; Και ποια είναι η γνήσια; Αυτό είναι ένα θέμα ανοιχτό. Το μάθημα εξελίχθηκε σχεδόν πάντα με την άνθιση ενός πιετισμού εισαγόμενου με κυρίαρχο έναν καθωσπρεπισμό, σε μια εποχή που όλα όφειλαν να μπουν σε τάξη... Μας ενδιαφέρει το μάθημα να είναι καθολικό ή να αφορά απλά μια ομάδα μαθητών; Η οικουμενικότητα ναι. Αυτό είναι το βασικότερο μήνυμα της εκκλησίας ως κοινότητας. Αλλά, μόνο στα λόγια. Στην πράξη η αδυναμία του ανθρώπου βλέπει και εφαρμόζει στην ιστορία σχήματα περίκλειστα, που μπορεί να μην λέγονται «ΕΘΝΟΣ» (που δεν σου αρέσει λόγω Κοραή) αλλά «ΓΕΝΟΣ». Στην ουσία δεν αλλάζουν πολλά... Τα παραπάνω δεν σημαίνουν ότι αποκλείω την έμφαση στην ελληνορθόδοξη παράδοση. Το πώς θα γίνει αυτό είναι το θέμα. Με άλλα λόγια: πόσο οι Έλληνες αισθάνονται σήμερα ότι η Ορθοδοξία είναι κομμάτι της ταυτότητάς τους, ώστε να το διδαχτούν ως θεολογικό τα παιδιά τους; Κι αν ναι αυτά θα είναι τα «χριστιανόπουλα». Τα υπόλοιπα; μουσουλμανόπουλα και λοιπά παιδιά θα απαλλάσσονται; Μήπως πάλι μιλάμε για ένα ομολογιακό μάθημα;

@ roides
Δεν συμφωνώ μαζί σου όταν έμμονα γενικεύεις(ετε) και ισοπεδώνεις(ετε). Η ιστορία της χριστιανοσύνης με κάνει να ντρέπομαι αλλά να είμαι και περήφανος, όπως και κάθε ιστορία κάποιου άλλου θρησκεύματος που υπόκειται στην ανθρώπινη αδυναμία, ιδιοτέλεια αλλά και στο πάθος για τη δημιουργία, στην ποίηση, στο κάλλος, δηλαδή την πνευματικότητα. Προσωπικά με ενδιαφέρει πρωταρχικά να κατανοήσω τα λάθη μέσα στα ιστορικά τους συμφραζόμενα.

@ theoprovlitos
Το πρόβλημα ήταν ο κατάλογος με τα παραπτώματα σε αυτή τη βιομηχανική εξομολόγηση της κόρης σου στο σχολείο; μα αυτό είναι ένα απολίθωμα μιας άλλης εποχής που ο έλεγχος μέσω της εξομολόγησης ήταν ασφυκτικός. Ακόμη μια ένδειξη της ηθικιστικής χροιάς που είχε το μάθημα... Προφανώς ειρωνεύεσαι όταν μιλάς για προσηλυτισμό...

Επειδή θέλω να πω κι άλλα, σταματώ κάπου εδώ. Πιστεύω ακράδαντα ότι ένα μάθημα ανοιχτό, κριτικό στα λάθη της ιστορίας (βλ. εξάσκηση βίας, χρήση της θρησκείας ως ιδεολογικού μηχανισμού και άσκηση εξουσίας), που οφείλει να είναι πρωτοποριακό λόγω της ιδιαίτερης φυσιογνωμίας του, μπορεί να συμβάλλει στην ευαισθητοποίηση των νέων παιδιών και να δουν τη δική τους παράδοση με φρέσκια ματιά, πέρα από την επιβολή του κύρους και τον φόβο του βαθμού.

Εάν το μάθημα των θρησκευτικών μπορεί προς αυτή την κατεύθυνση να αρνείται φανατισμούς, περιούσιους λαούς, να αφυπνίσει ΥΠΑΡΞΙΑΚΑ, μέχρι το σημείο να αλλάξει ζωές, να ανεκτεί τον ΕΤΕΡΟ, που είναι εν δυνάμει αδελφός, ε, τότε έχει σημασία να παραμείνει στα ελληνικά σχολεία.

Ο παππούς μου ήταν μάρτυρας του Ιεχωβά. Φανατικός. Απο ότι είχα ακούσει που διάφορες ιστορίες, ήταν για χρόνια άθεος, κουμμουνιστής που νίσια ως την κουρία. Σε κάποια φάση εγύρισε το τζιαι εγίνηκε μάρτυρας. Η γιαγιά μου (κόρη παπά) νομίζω εν ήταν τίποτε. Απλά εκρόννετουν του παππού μου για να μεν τον έσιη πας την κκελλέ της.

Οι γονιοί μου λαλούν ότι εν Χριστιανοί ορθόδοξοι, όπως εν ούλλοι άλλωστε. Με τζίνη την παράξενη έννοια, που ούλλοι εν Χριστιανοί ορθόδοξοι, απλά για να έν κάτι.

Εμένα εβαφτίσαν με Χριστιανό ορθόδοξο. Νομίζω όμως ότι που πολλά μωρό εν είμουν τίποτε. Βασικά είχα πολλές ερωτήσεις που εν εκολλούσαν με τζίνα που μας εμαθέναν στο σχολείο τζιαι τζίνα που μου ελάλεν ο παππούς μου όποτε εκατέβαινα να τον δώ.

Εδώκαν μου βιβλία που πολλά μωρό. Εδιάβαζα ότι έππεφτε στα σίερκα μου. Εθεωρούσα τον κόσμο των εξωγήινων, των φαντασμάτων, των μάγων τζιαι των ξωτικών, πολλά ποιο ενδιαφέρον που τον δικό μας. Οπόταν αρνιούμουν να πιστέψω ότι εν υπάρχει τίποτε άλλο εκτός που τούτο που ζούμε καθημερινά.

Είχα τζιαι τον παππού μου που κάθε μεσημέρι αντι να μουλαλεί παραμύθκια, ελάλεν μου για Αρμαγεδώνες τζιαι για αμαρτίες. Ως επι το πλείστων επροσπαθούσε να με πείσει ότι τζίνα που εμάθαινα στο σχολείο εν λάθος, τζιαι ότι οι δικές του απόψεις για την θρησκεία εν σωστές. Στο σχολείο εξέραν ότι ο παππούς μου ήταν μάρτυρας, έτσι επροσπαθούσαν να με λυτρώσουν που τον λάκκο της ακολασίας με ούλλους τους τρόπους.

Γενικά που μιτσής, είχα πολλά διλήμματα τζιαι πολλές σκέψεις για την θρησκεία τζιαι για τον θεό. Ήξερα ότι κάποιος εν πάει καλά, κάποιος λαλεί ψέματα. Ο παππούς μου, ελάλουν, αποκλείεται! Αφού σάζει μου το ποδήλατο μου, καθίσκει με πας τα γόνατα του, φιλά με τζιαι γοράζει μου λιξία που τον μπακκάλη. Άρα τζίνοι στο σχολείο εν ψεύτες. Αλλα αφού ο παπάς μου εννεν μάρτυρας. Τζιαι ο παπάς μου αποκλείεται να λαλεί ψέματα! Αφου ο παπάς μου ξέρει τα ούλλα, οπόταν ξέρει ποιό εν το σωστό.

Βαθκία μέσα μου ελάλουν ότι, αν πράγματι υπήρχε κάποιος τζιπάνω τζι, εν έπρεπε να το ξέρουμε ούλλοι; Εν έπρεπε να εν ο ίδιος για ούλλους; Γιατι για την κάθε ράτσα εν άλλος; Τζιαι γιατί κάποιος που εν εγνώρισε ποττέ τούντον θεό, εννα πάει στην κόλαση; Τζιαι αν ο πραγματικός θεός εν ο Βούδας, εγώ τι εννα κάμω;

Μια νύχτα, είμουν 7-8 χρονών νομίζω, εκάθουμουν πας τα γόνατα της μάνας μου τζιαι εμετροφυλλούσα ενα τεύχος του "Ξύπνα" (έκδοση των μαρτύρων του Ιεχωβά). Μέσα ίσιεν μια φωτογραφία που έδειχνε την καταστροφή του κόσμου, την δευτέρα παρουσία. "Παππού" λαλώ του "ποιός εν τούτος;". "Ο Αρμαγεδώνας" λαλεί μου.

- Που εννα έρτει τζίνη η μέρα, οι αμαρτωλοί εννα καταστραφούν, τζιαι εννα ζήσουν μόνο όσοι πιστεύκουν στον ένα τζιαι αληθινό θεό. Τον Ιεχωβά.

- Καλα τζιαι εγώ;

- Εσύ αμα είσαι πιστός τζιαι εν κάμνεις αμαρτίες, εννα σωθείς.

Που τον νού μου επεράσαν ούλλες οι φορές που εκλώτσησα τον Αντρέα επειδή έκαμνε μαφίες στα ππιριλλία, οι φορές που ανακάληφκα που έχωννεν η μάνα μου τα λιξία τζιαι έκλεφκα τρόνκι, οι φορές που εν έκαμνα τα μαθήματα μου τζιαι ελάλουν της δασκάλας ότι είμουν άρρωστος, τζιαι εκλαμουρίστηκα. Όπως νεκαλίεται ένα μωρό, 7-8 χρονών,αμα του πείς ότι εννα πάει στην κόλαση επειδή ανακαλύφκει τον κόσμο.

Η μάνα μου εχαίδεψε με τζιαι ερώτησε με "Γιατί κλαίεις αγάπη μου;", ο παππούς μου απάντησε της "Άφηστον..σκέφτεται.."

Εσήκωσα μάθκια μου, τζιαι με την πίκκα που έχουν τα μωρά αμα τα θίξεις, λαλώ του.

-Καλά, αφου ο θεός σου εν τόσο δυνατός, τζιαι εν ο αληθινός γιατί εν δίωχνεί τους Τούρκους που την Κύπρο τζιαι να ελευθερωθούμε.

-Αφου εν ο δικός σου ο σωστός, λαλεί μου, γιατί εν τους διώχνει ο δικός σου.

-Ο θεός των Τούρκων καλό εν ποιό δυνατός που τους δικούς μας, γιατί να μεν πιστεύκουμε σε τζίνον;

Η συζήτηση εκοπήκε τζιαμέ, με την μάνα μου να λαλεί "Άφηστο μωρό πατέρα, εκλαμούρησες τον. Έλα μωρό μου μεν κλαίεις, τα μωρά εν παν στην κόλαση μεν φοάσε"

Την νύχτα εν ετζοιμήθηκα. Εκουβάρωσα μες το κρεβάτι μου τζιαι εσκέφτουμουν..

Τρείς θεοί..η εν υπάρχει κανένας ή υπάρχουν ούλλοι τζιαι νικά ο ποιό δυνατός.

Σήμερα είμαι σίουρος, εν υπάρχει κανένας..