Οι περισσότερες μελέτες που επιχειρούν να εξετάσουν ένα ή περισσότερα διατροφικά σχήματα απώλειας βάρους παρουσιάζουν συνήθως το μειονέκτημα της μικρής χρονικής διάρκειας ή της μικρής συμμόρφωσης των συμμετεχόντων με τις εξεταζόμενες δίαιτες. Όταν όμως παρουσιάζεται μια τέτοιου είδους μελέτη στην Επιστημονική Επιθεώρηση New England Journal Of Medicine τότε πιθανότατα έχουν ελαχιστοποιηθεί οι αδυναμίες και τα αποτελέσματα μπορούν να θεωρηθούν πολύ αξιόπιστα. Ας δούμε όμως τα καινούρια δεδομένα μιας πολύ πρόσφατης μελέτης (μελέτη DIRECT: Ιούλιος 2008) που διήρκεσε 2 χρόνια και συμπεριέλαβε 322 παχύσαρκους ασθενείς. Τα διατροφικά σχήματα που εξετάστηκαν ήταν 3. Μια υποθερμιδική δίαιτα χαμηλού λίπους, μια υποθερμιδική δίαιτα βασισμένη στο πρότυπο της μεσογειακής διατροφής και μια μη υποθερμιδική δίαιτα χαμηλών υδατανθράκων.

Αναλυτικότερα, η δίαιτα χαμηλών λιπαρών των γυναικών ήταν της τάξης των 1500 θερμίδων ενώ των αντρών της τάξης των 1800 θερμίδων. Η περιεκτικότητα της δίαιτας σε λίπος ήταν περίπου 30% των συνολικών θερμίδων, το κορεσμένο λίπος άγγιζε το 10% των θερμίδων και η ημερήσια πρόσληψη χοληστερόλης τα 300 mgr. Οι συμμετέχοντες προσπαθούσαν να καταναλώνουν κυρίως όσπρια, φρούτα, λαχανικά και απέφευγαν τα τρόφιμα με προστιθέμενα λιπαρά, τα γλυκά και τα λιπαρά σνακς. Η ομάδα του μεσογειακού προτύπου ακολουθούσε τις προαναφερόμενες θερμίδες ανά φύλο και το ποσοστό του λίπους ήταν 35% επί των συνολικών ημερήσιων θερμίδων. Οι κύριες πηγές αυτού του λίπους ήταν 30 με 45 γρ. ελαιολάδου και λιγότερο από 20 γρ. ξηρών καρπών (5 με 7 ξηροί καρποί ή αλλιώς όσο περίπου μια χούφτα) ημερησίως. Τέλος, η ομάδα των χαμηλών υδατανθράκων κατανάλωνε για τους 2 πρώτους μήνες δίαιτα που περιείχε 20 γρ. υδατανθράκων ημερησίως η οποία αυξανόταν στα 120 γρ. μετά από θρησκευτικές εορτές προκειμένου να διατηρηθεί η απώλεια που είχε επιτευχθεί. Στους συμμετέχοντες δίνονταν η συμβουλή να αποφεύγουν τα τρόφιμα με τρανς λιπαρά οξέα (τηγανιτά, βούτυρα, σφολιατοειδή, κρέμες γάλακτος) και να προτιμούν φυτικές πηγές λίπους και πρωτεΐνης.

Η ομάδα που ακολούθησε το μεσογειακό πρότυπο κατανάλωσε τις μεγαλύτερες ποσότητες φυτικών ινών και μονοακόρεστων λιπαρών οξέων. Είχε επίσης τις μικρότερες καταναλισκόμενες ποσότητες κορεσμένων λιπαρών οξέων. Η ομάδα της δίαιτας των χαμηλών υδατανθράκων κατανάλωσε τις μικρότερες ποσότητες υδατανθράκων και τις μεγαλύτερες ποσότητες λίπους, πρωτεΐνης και χοληστερόλης. Η μέση απώλεια βάρους ήταν 2,9 κιλά για την ομάδα χαμηλών λιπαρών, 4,4 κιλά για την ομάδα της μεσογειακής διατροφής και 4,7 κιλά για την ομάδα των χαμηλών υδατανθράκων. Κάτι που επίσης έχει ενδιαφέρον είναι πως η μεγαλύτερη μείωση των λιπιδίων του αίματος παρατηρήθηκε στη δίαιτα των χαμηλών υδατανθράκων παρά στη δίαιτα χαμηλού λίπους. Η μεσογειακή δίαιτα, συγκριτικά με τη δίαιτα χαμηλών λιπαρών, φάνηκε πως, εκτός από την απώλεια βάρους, είχε την πιο ευεργετική επίδραση στα επίπεδα σακχάρου των παχύσαρκων ατόμων που είχαν σακχαρώδη διαβήτη.

Με βάση τα δεδομένα της μελέτης αυτής λοιπόν, αν δεν είστε ο τύπος που θα ακολουθήσει δίαιτα συγκεκριμένων χαμηλών θερμίδων προσπαθήστε να ακολουθήσετε για μερικούς μήνες ένα ελεύθερο διαιτολόγιο χαμηλών υδατανθράκων. Επίσης, αν είστε γυναίκα τότε ίσως θα σας ταίριαζε περισσότερο το μεσογειακό πρότυπο διατροφής μια και φάνηκε πως στις γυναίκες η απώλεια κιλών ήταν μεγαλύτερη όταν ακολουθούσαν το εν λόγω σχήμα.

Από τη μελέτη αυτή δείχθηκε πως μια προσπάθεια απώλειας βάρους αποτελείται από 2 φάσεις: α) αυτή της απώλειας των κιλών και β) αυτή της διατήρησης σταθερού βάρους παρά τη συνέχιση της δίαιτας. Η μέγιστη απώλεια κιλών φάνηκε πως επιτεύχθηκε περίπου στους 6 μήνες από την έναρξη της δίαιτας. Ακολούθησε η 2^η φάση της επαναπρόσληψης μερικών κιλών και τέλος της σταθεροποίησης του σωματικού βάρους. Ίσως όμως το πιο σημαντικό εύρημα της μελέτης είναι πως μέσω της αλλαγής της διατροφικής συμπεριφοράς και της στενής συμμόρφωσης με το διατροφικό πλάνο επιτεύχθηκαν απώλειες σωματικού βάρους παρόμοιες με αυτές που επιτυγχάνονται με τη φαρμακευτική αγωγή.

ΠΑΠΑΜΙΚΟΣ ΒΑΣΙΛΗΣ

Νοσοκομειακός Διαιτολόγος ΓΝΑ – Κοργιαλένειο Μπενάκειο

Ειδικός γραμματέας τύπου και δημοσίων σχέσεων Πανελληνίου Συλλόγου Διαιτολόγων - Διατροφολόγων

Υποψήφιος διδάκτωρ Διατροφογενωμικής Χαροκοπείου Πανεπιστημίου
M.Med.Sci Κλινικός Διαιτολόγος - Διατροφολόγος, Πανεπιστημίου Γλασκώβης
MSc Healthcare Manager, Πανεπιστημίου Αθηνών

Πτυχιούχος Διαιτολόγος - Διατροφολόγος, Χαροκοπείου Πανεπιστημίου

International No Diet Day! Σε ελεύθερη μετάφραση - Ημέρα ενάντια στις "Δίαιτες".

Ξεκίνησε το 1992 από την Mary Evans Young κι έχει για σύμβολο την γαλάζια κορδέλα που αμφιβάλω αν θα την βρείτε στο ελληνικό τμήμα του δικτύου.

Βασικοί στόχοι

1. Αμφισβήτηση της ιδέας που προωθείται για τον ένα "σωστό" σωματότυπο.

2. Να αφυπνίσει για τις διακρίσεις που γίνονται & τον κοινωνικό ρατσισμό ενάντια στους χοντρούς & την λιπο-φοβία (fatphobia - πως να το πούμε στα ελληνικά?)

3. Μία μέρα ελεύθερη από δίαιτες και εμμονές με το βάρος.

4. Παρουσίαση των γεγονότων για τις βιομηχανίες με έμφαση στην αναποτελεσματικότητα των εμπορικών δίαιτων.

5. Να αναδείξει πως οι δίαιτες διαιωνίζουν την βία ενάντια στις γυναίκες.

6. Να τιμήσουν τα θύματα των διατροφικών διαταραχών & των βαριατρικών χειρουργείων.

Η μετάφραση είναι πρόχειρη και γι' αυτό υπάρχει και το αρχικό κείμενο.

1. Doubt the idea of one "right" body shape.
2. Raise awareness to weight discrimination, size bias and fatphobia.
3. Declare a free day from diets and obsessions to body weight.
4. Present the facts about the diet industry, emphasizing the inefficacy of commercial diets.
5. Show how diets perpetuates violence against women.
6. Honor the victims of eating disorders and weight-loss surgeries.

υπάρχουν διαιτολόγοι και στα ελληνικά νοσοκομεία και με μόνο 3 ευρώ μπορούν να αναλάβουν την παρακολούθηση του σωματικού σας βάρους όπως και τη διαιτολογική αντιμετώπιση πληθώρας ασθενειών.

Η δίαιτα της πάπιας
Τρώτε ό,τι θέλετε και μετά κάνετε την πάπια.

Η δίαιτα του ανανά
Τρώτε τα πάντα εκτός από ανανά.

Η δίαιτα της μπανάνας
Δύο μπανάνες το πρωί, μία μπανάνα για κολατσιό, δύο μπανάνες για μεσημέρι, δύο μπανάνες το απόγευμα για γλυκό και μία μπανάνα για βραδινό. Προτείνεται και η αγορά / ενοικίαση τροπικών δέντρων για να μπορείτε να ανεβαίνετε όποτε νιώθετε την ανάγκη, αφού θα αρχίσετε να νιώθετε σα μαϊμού.
Αληθινή μαρτυρία: Η γυναίκα μου κάνει καινούργια δίαιτα Καρύδες και μπανάνες, δεν έχασε κιλό αλλά που να την δείτε πως σκαρφαλώνει δέντρα τώρα.

Η δίαιτα της ιππασίας
ΠΡΩΙΝΟ: 3 φέτες ψωμί με άφθονο βούτυρο και μαρμελάδα. Δύο τηγανιτά αυγά με μπέικον.1 ποτήρι γάλα, 1 ποτήρι πορτοκαλάδα και ένα φλιτζάνι καφέ. Μετά 45 λεπτά ιππασία. ΜΕΣΗΜΕΡΙΑΝΟ: 2 πιάτα της αρεσκείας σας, σαλάτα με μπόλικο λάδι, τηγανιτές πατάτες, μπουγιουρντί, γλυκό και άφθονη κόκα κόλα ή μπύρα. Μετά 1,30 ώρα ιππασία. ΒΡΑΔΙΝΟ: 2 πίτσες απ' όλα με έξτρα τυρί και 1,5 λίτρο κόκα κόλα. Μετά 2 ώρες ιππασία. Η δίαιτα έχει καταπληκτικά αποτέλεσμα. Σε 20 μέρες το άλογο θα έχει χάσει τουλάχιστον 15 κιλά!

Η σύγχρονη Ελληνική δίαιτα
Αρχίζετε τη Δευτέρα το πρωί με ένα σκέτο καφέ. Το μεσημέρι τρώτε στη δουλειά ένα σκέτο σάντουιτς με γαλοπούλα. Η δίαιτα τελειώνει το ίδιο βράδυ κατόπιν ωρίμου αποφάσεώς σας ότι δεν αντέχετε άλλο, οπότε την κάνετε ταράτσα σε γνωστή χασαποταβέρνα.

Η δίαιτα των αρχαίων Ελλήνων
Σφάζετε ένα βόδι, κερνάτε τα «παχιά μεριά» στο Δία και χλαπακιάζετε όλο το υπόλοιπο μαζί με άφθονες ποσότητες οίνου.

Η δίαιτα του Ποπάι
Τρώτε όσο και όποτε θέλετε αλλά μόνο ωμό σπανάκι. Αρκετά αποτελεσματική. Πλεονέκτημα: Μπορείτε επιτέλους να εκδικηθείτε προσωπικά μερικούς που τους τα είχατε μαζεμένα.

H δίαιτα του άνεργου
Τρώτε συνέχεια σε φίλους που μαγειρεύουν χάλια! 

Η δίαιτα της Ελίζαμπεθ Ταίηλορ
Παντρευόσαστε τον διαιτολόγο.

Η δίαιτα του γιαουρτιού
Τρώτε ό,τι θέλετε και στο τέλος πάντα, ένα γιαουρτάκι.

Επίσης, αν ο φίλος ή η φίλη σας πήρε αρκετά κιλά τις ημέρες των εορτών τότε προσπαθήστε να τον/την πείσετε να περπατάει 3 χιλιόμετρα το πρωί και 3 χιλιόμετρα το βράδυ. Μέσα σε μια εβδομάδα θα έχει φτάσει 42 χιλιόμετρα μακριά!

Και τέλος 3 ανέκδοτα για να του/της τονώσετε το ηθικό:  

Η σύζυγος στο σύζυγο:
- Κοίτα, με το να ρουφάς την κοιλιά σου την ώρα που ζυγίζεσαι, δεν πρόκειται να δείξει λιγότερα κιλά η ζυγαριά!
- Το ξέρω, βρε Μαρίκα!
- Τότε γιατί τη ρουφάς;
- Για να δω τι γράφει η ζυγαριά!

Είναι δύο φίλοι χοντροί και συζητούν μεταξύ τους.
-Ρωτάει ο ένας τον άλλο:
Τελικά άρχισες δίαιτα;
-Ναι κάνω τρεις, απαντάει ο δεύτερος
Και γιατί τρεις, ξαναρωτάει ο πρώτος;
-Γιατί με μία δεν χορταίνω!

Η κυρία λέει στον χασάπη :
- Θα ήθελα να μου κόψετε ένα κομμάτι κρέας τρία κιλά εφτακόσια γραμμάρια ακριβώς .
- Μάλιστα , λέει εκείνος παραξενεμένος . Ρίχνεται στη δουλειά , κόβει , ξανακόβει , ζυγίζει , ξαναζυγίζει.
- Ορίστε , λέει τελικά , δείχνοντας της το κομμάτι που ζήτησε . Τρία κιλά κι εφτακόσια γραμμάρια ακριβώς . Να σας τα τυλίξω ;
- Όχι , δεν θα τα πάρω . Ήθελα να δω πόσο ήταν. Κάνω δίαιτα και έχασα τόσα κιλά ακριβώς !

Σας αφήνω. Πάω να τσακίσω το γιαουρτάκι μου!